کاربرد دستگاه ساشه در صنعت دارو و آرایشی-بهداشتی؛ راهنمای جامع فنی و استانداردها 💊💄
- نویسنده: کارشناس فنی بامک
- تاریخ انتشار:
- تاریخ بروزرسانی: آذر 6, 1404
در دنیای پررقابت امروز، بسته بندی دیگر تنها یک پوشش محافظ نیست؛ بلکه بخشی از هویت محصول، تضمین کننده کیفیت آن و عاملی کلیدی در تصمیم گیری مشتری است. این موضوع در صنایع حساس دارویی و آرایشی-بهداشتی که مستقیماً با سلامت انسان سر و کار دارند، اهمیتی دوچندان پیدا میکند. تغییر الگوی مصرف جهانی به سمت استفاده آسان، بهداشتی و کنترلشده، باعث شده تا کاربرد دستگاه ساشه در صنعت دارو و آرایشی از یک “انتخاب لوکس” به یک “ضرورت تولید” تبدیل شود.
کاربرد دستگاه ساشه در صنعت دارو؛ مزایای فنی و بالینی
در داروسازی، دو فاکتور “دوز دقیق” (Dosing Accuracy) و “پایداری شیمیایی” (Chemical Stability) حرف اول را می زنند. وقتی یک دارو در بسته بندی چندبار مصرف (Bulk) عرضه می شود، با هر بار باز شدن درب، محصول در معرض اکسیژن، رطوبت و نور قرار می گیرد که می تواند اثربخشی دارو را کاهش دهد.
بسته بندی تک نفره دارو با دستگاه های ساشه، راه حلی مهندسی شده برای این چالش هاست:
- دقت میکرونی در دوزینگ: دستگاه های ساشه پیشرفته البرز ماشین کرج مجهز به سیستمهای کنترل PLC و سروو موتور هستند. این تکنولوژی اجازه می دهد تا خطای وزن گیری به زیر ۱ درصد برسد. تصور کنید برای یک داروی مسکن قوی پودری، تفاوت بین ۴.۹ گرم و ۵.۱ گرم میتواند حیاتی باشد.
- سد نفوذناپذیر (Barrier Protection): ساشه ها معمولاً از لمینت های ۳ یا ۴ لایه (PET/AL/PE) ساخته می شوند. لایه آلومینیوم میانی، نفوذ نور و اکسیژن را به صفر می رساند و پایداری دارو را تا لحظه مصرف تضمین میکند.
- بهداشت و انطباق بیمار (Patient Compliance): بیماران دیگر نیازی به پیمانه کردن شربت یا پودر ندارند. این راحتی مصرف، احتمال خطای بیمار در مصرف دوز اشتباه را از بین میبرد.
چالش های بسته بندی پودرهای دارویی و راهکار مهندسی ⚙️
بسیاری از داروها به صورت پودر یا گرانول تولید می شوند (مانند پودرهای ORS، مکمل های کلاژن، پروبیوتیک ها و پودرهای سرماخوردگی). چالش اصلی در اینجا “سیالیت پودر” و “تولید گرد و غبار” است.
مشکل: پودرهای دارویی بسیار ریز و سبک هستند و در هنگام ریزش، گرد و غبار ایجاد میکنند که می تواند دوخت ساشه را آلوده کرده و باعث باز شدن بسته شود.
راهکار فنی: استفاده از سیستم های پرکن “آگر” (Auger Filler) با طراحی خاص نازل. در این سیستم، مته پودر را با فشار کنترل شده به پایین هدایت می کند و سیستم مکنده غبار، محیط دوخت را تمیز نگه میدارد.
برای راه اندازی خط تولید این محصولات حساس، استفاده از دستگاه های تخصصی ساشه پودری که توانایی مدیریت ذرات میکرونی دارو را داشته باشند، الزامی است.
انقلاب ساشه در صنعت آرایشی و بهداشتی: از تستر تا محصول نهایی 💅
صنعت آرایشی و بهداشتی یکی از بزرگترین مصرف کنندگان ماشین آلات ساشه است. از بسته بندی کرم ساشه ای به عنوان تستر (Sampler) برای بازاریابی گرفته تا فروش شامپوهای هتلی، رنگ مو، ماسک صورت و ژل های ضدعفونی کننده.
در این صنعت، “ویسکوزیته” (Viscosity) یا غلظت مواد، چالش اصلی ما مهندسین طراح است. رفتار یک سرم موی روان با یک کرم ضدآفتاب غلیظ یا اسکراب صورت حاوی دانه های زبر، در داخل پمپ دستگاه کاملاً متفاوت است.
تحلیل فنی سیستم های پرکن مایعات غلیظ و رقیق
- سیستم های پیستونی (Piston Pump): رایج ترین سیستم برای کرم ها و شامپوها. دقت این سیستم وابسته به کیفیت آب بندی اورینگ ها و قدرت جک های پنوماتیک است. در دستگاه های البرز ماشین کرج، ما از شیرهای روتراری (Rotary Valves) استفاده می کنیم تا مسیر عبور مواد غلیظ مسدود نشود.
- مشکل چکّه کردن (Dripping): یکی از بدترین اتفاقات در بسته بندی آرایشی، چکّه کردن قطرهای از کرم روی لبه ساشه قبل از دوخت است. این اتفاق باعث می شود ساشه در آن نقطه دوخت نخورد و نشتی دهد. 💧
- راهکار Suck-back: دستگاه های پیشرفته ساشه مایعات ما مجهز به سیستم “مکش معکوس” هستند. یعنی پس از تزریق، نازل مقدار کمی مکش می کند تا قطره آخر به داخل برگردد و محل دوخت تمیز بماند.
الزامات GMP و استانداردهای “دستگاه ساشه بهداشتی” 🛡️
تفاوت یک دستگاه ساشه معمولی (که شاید برای سس کچاپ استفاده شود) با یک دستگاه مورد استفاده در داروسازی، در جزئیات پنهان مهندسی و متریال ساخت آن است. ما در ساخت ماشین آلات صنایع دارویی ملزم به رعایت دقیق اصول GMP (Good Manufacturing Practice) هستیم.
یک دستگاه ساشه بهداشتی واقعی باید ویژگی های زیر را داشته باشد تا مجوزهای سازمان غذا و دارو را دریافت کند:
۱. متریال تماس (Contact Parts – SS316L)
در صنایع غذایی عادی، استیل ۳۰۴ کافی است. اما در دارو و لوازم آرایشی اسیدی/بازی، تمام قطعات در تماس با مواد باید از جنس استیل ضدزنگ ۳۱۶ (Stainless Steel 316L) باشند. این آلیاژ حاوی مولیبدن است که مقاومت فوق العادهای در برابر خوردگی شیمیایی دارد و با ترکیبات دارویی واکنش نمیدهد.
📚
استاندارد جهانی در بستهبندی دارو
در صنایع داروسازی، رعایت پروتکلهای GMP (Good Manufacturing Practice) برای جلوگیری از آلودگی متقاطع حیاتی است. استفاده از دستگاههای تمام استیل (SS316L) یکی از اصلیترین پیشنیازهای تایید شده توسط مراجع بین المللی است.
۲. طراحی بدون درز (Sanitary Design & Welding)
باکتری ها در درزها، کنج های تیز و خلل و فرج جوشکاری لانه میکنند. در مخازن و لولههای انتقال مواد دستگاه های ما:
- هیچ زاویه تند (Dead Leg) وجود ندارد.
- تمام جوشکاری ها به روش آرگون (TIG) انجام شده و سپس تا حد آینه ای شدن (Ra < 0.8 µm) پولیش می شوند. ✨
۳. قابلیت شستشوی آسان (CIP Ready)
تعویض خط تولید از یک کرم مرطوب کننده به یک ژل ضدآکنه نیازمند شستشوی کامل است. دستگاه باید قابلیت CIP (Clean-In-Place) داشته باشد؛ یعنی بدون نیاز به باز کردن تمام قطعات، بتوان با عبور محلول های شوینده داغ، مسیر عبور مواد را استریل کرد. اتصالات باید از نوع کلمپی (Tri-clamp) باشند تا اپراتور بتواند در چند ثانیه آن ها را برای بازرسی باز کند.
انواع دوخت ساشه در محصولات دارویی و آرایشی 📦
شکل ظاهری ساشه در بازاریابی محصول بسیار مؤثر است. دستگاه های ما قابلیت تولید انواع فرم های زیر را دارند:
- ساشه مدادی (Stick Pack): محبوب ترین فرم برای پودرهای مکمل و قهوه. فضای کمی اشغال می کند و مصرف آن آسان است.
- ساشه چهار طرف دوخت (4-Side Seal): مسطح و عالی برای کرم ها، پدهای الکلی و محصولات دارویی که نیاز به سطح چاپ بزرگتری برای درج اطلاعات پزشکی دارند.
- ساشه سه طرف دوخت: مقرون به صرفه ترین حالت برای تستر ها.
- ساشه های شکل دار (Shaped Sachet): برش های خاص (مثلاً به شکل بطری یا شیشه کرم) که جذابیت بصری بالایی در صنعت آرایشی دارند.
سوالات متداول در مورد دستگاه های ساشه دارویی ❓
۱. آیا دستگاه ساشه قابلیت درج تاریخ و قیمت (جت پرینتر) را دارد؟
بله، تمامی دستگاه های ما قابلیت نصب انواع تاریخزن حرارتی و جت پرینترهای لیزری یا جوهری را دارند که برای درج بچ نامبر (Batch Number) و تاریخ انقضا در داروسازی الزامی است.
۲. سرعت تولید دستگاه های ساشه چقدر است؟
سرعت بسته به ویسکوزیته مواد و ابعاد ساشه متغیر است. در مدل های تک نازله معمولاً بین ۳۰ تا ۶۰ بسته در دقیقه و در مدل های چند نازله (Multi-lane) این عدد میتواند به چند صد بسته در دقیقه برسد. ⏱️
۳. دقت وزنی دستگاه ها چقدر است؟
برای محصولات دارویی، دقت وزنی بسیار بالاست. تلرانس خطای دستگاه های ما معمولاً کمتر از ۰.۱ تا ۱ درصد وزن نهایی است که استانداردهای دارویی را پاس میکند.
جمعبندی: سرمایهگذاری بر کیفیت و اطمینان 🤝
ورود به بازار محصولات دارویی و آرایشی تک نفره، نیازمند تجهیزاتی است که دقت مهندسی را با سختگیرانه ترین استانداردهای بهداشتی تلفیق کرده باشند. چه هدف شما تولید بسته بندی تک نفره دارو برای نجات جان بیماران باشد و چه عرضه تسترهای تبلیغاتی یک برند لوکس آرایشی، انتخاب ماشین آلات صحیح، زیربنای موفقیت شماست.
کیفیت ماشین آلات، مستقیماً بر نرخ ضایعات، زمان توقف خط (Downtime) و اعتبار برند شما تأثیر میگذارد. در مجموعه البرز ماشین کرج، ما نه فقط فروشنده، بلکه مشاور فنی شما هستیم. ما با درک عمیق از چالش های این صنایع، طیف وسیعی از دستگاههای بسته بندی ساشه صنعتی را طراحی و تولید میکنیم که ضمن رعایت اصول GMP، خیال شما را از بابت خط تولید آسوده میکنند.
برای دریافت مشاوره فنی تخصصی، تحلیل محصول شما و انتخاب بهترین سیستم بسته بندی، همین امروز با تیم مهندسی البرز ماشین کرج تماس بگیرید. 📞
تدوین و نظارت محتوایی
این محتوا تحت نظارت مهندس نعمت شهبازی لاطران، مدیرعامل و رئیس شرکت البرز ماشین کرج و کارشناس ماشینآلات بستهبندی و خطوط تولید مواد غذایی تدوین و منتشر شده است.